وقتی صحبت از خرید نهادههای دامی میشود، یکی از سؤالهایی که زیاد مطرح میشود این است: جو محلی بهتر است یا جو خارجی؟
هر دو نوع جو میتوانند در تغذیه دام مورد استفاده قرار بگیرند، اما تفاوتهایی در کیفیت، رقم، شرایط کشت، میزان رطوبت، وزن دانه، درصد پروتئین و کاربرد نهایی وجود دارد.
بنابراین انتخاب جو مناسب، بیشتر از اینکه به «محلی یا خارجی بودن» وابسته باشد، به کیفیت واقعی بار و نیاز دام بستگی دارد.
جو محلی چیست؟
جو محلی معمولاً به جوی گفته میشود که در داخل کشور تولید شده است. کیفیت این محصول میتواند بسته به منطقه کشت، رقم جو، شرایط آبوهوایی، زمان برداشت و نحوه نگهداری متفاوت باشد.
اگر جو تمیز، سالم و باکیفیت باشد، میتواند یکی از منابع مناسب انرژی در جیره دام باشد. جو بهطور کلی یک خوراک انرژیزا محسوب میشود و در جیره انواع دام مورد استفاده قرار میگیرد.
جو خارجی چه تفاوتی دارد؟
جو خارجی نیز یک عنوان کلی است و نمیتوان تمام جوهای وارداتی را از نظر کیفیت یکسان دانست.
کشور تولیدکننده، رقم جو، شرایط کشت و برداشت و همچنین استانداردهای خرید و صادرات میتوانند روی کیفیت محصول نهایی تأثیر بگذارند.
در بازار جهانی، جو برای مصارف مختلف تولید میشود؛ از جمله خوراک دام، تولید مالت و مصارف غذایی.
بنابراین صرفاً خارجی بودن، بهتنهایی نشانه بهتر یا بدتر بودن جو نیست.
یک شایعه قدیمی درباره جو خارجی!
احتمالاً این جمله را شنیدهاید:
«جو خارجی را میبرند، آبش را میگیرند و آبجو درست میکنند؛ بعد همان جو را وارد ایران میکنند!»
این موضوع یکی از باورهایی است که سالها در بازار مطرح بوده است؛ اما واقعیت علمی کمی متفاوت است.
بله، جو یکی از مواد اولیه مهم در صنعت مالت و آبجوسازی است. برای تولید مالت، جو در شرایط کنترلشده خیس شده و جوانه میزند و سپس طی فرآیندهای مشخص خشک و فرآوری میشود.
اما اینکه هر جو خارجی موجود در بازار خوراک دام، قبلاً برای تولید آبجو استفاده شده و بعد آب آن گرفته شده و به ایران آمده باشد، ادعای درستی نیست.
جو خوراک دام و جوی مناسب برای تولید مالت، از نظر ویژگیها و استانداردهای مورد نیاز میتوانند با یکدیگر تفاوت داشته باشند.
پس بهتر است کیفیت جو را از روی ظاهر، پاکی، رطوبت، سلامت دانه و مشخصات واقعی محصول ارزیابی کنیم، نه بر اساس شایعات بازار.
ارزش غذایی جو چقدر است؟
ارزش غذایی جو ثابت نیست و با توجه به رقم، منطقه کشت، شرایط برداشت و میزان رطوبت میتواند تغییر کند. به همین دلیل، نمیتوان گفت جو محلی یا جو خارجی همیشه ارزش غذایی مشخص و یکسانی دارد.
با این حال، ترکیبات رایج جو دانهای معمولاً در محدودههای زیر قرار میگیرند:
شاخص تغذیهای| مقدار تقریبی
ماده خشک| حدود 87٪
پروتئین خام| حدود 10 تا 12٪
نشاسته| حدود 52 تا 60٪
چربی خام| حدود 1.5 تا 2٪
فیبر خام| حدود 4.5 تا 5.5٪
خاکستر| حدود 2 تا 3٪
کلسیم| حدود 0.07 تا 0.08٪
فسفر| حدود 0.34 تا 0.40٪
انرژی ناخالص| حدود 3,800 کیلوکالری در کیلوگرم
نکته مهم: اعداد بالا محدودههای تقریبی برای جو دانهای هستند و نباید آنها را بهعنوان مقایسه قطعی بین جو محلی و خارجی در نظر گرفت. برای تعیین دقیق ارزش غذایی، بهترین روش بررسی آنالیز همان محموله است.
هنگام خرید جو به چه نکاتی توجه کنیم؟
برای خرید جو مناسب خوراک دام، بهتر است موارد زیر بررسی شود:
– تمیزی و میزان ناخالصی
– سلامت و یکنواختی دانهها
– میزان رطوبت
– وزن مخصوص
– میزان پروتئین و نشاسته
– نداشتن بوی نامطبوع یا علائم فساد
– شرایط نگهداری
– تناسب کیفیت جو با جیره و نوع دام
کیفیت خوراک زمانی معنا پیدا میکند که محصول سالم و متناسب با نیاز دام انتخاب شود.
پس جو محلی بهتر است یا خارجی؟
پاسخ ساده این است:
هیچکدام را نمیتوان فقط بر اساس «محلی» یا «خارجی» بودن، بهترین دانست.
یک جو محلی باکیفیت میتواند انتخاب بسیار خوبی باشد و یک جو خارجی باکیفیت نیز میتواند در جیره دام عملکرد مناسبی داشته باشد.
آنچه اهمیت دارد، کیفیت واقعی محصول و تناسب آن با مصرف موردنظر است.
در مجموعه خوراک دام و طیور رضا، هدف ما این است که مشتری هنگام خرید نهاده، فقط به اسم محصول یا شایعات بازار توجه نکند؛ بلکه محصول را بشناسد و با آگاهی انتخاب کند.